Bijzondere kavels van deze week

Alles wat je moet weten over M.C. Escher's door de natuur geïnspireerde prenten

Door Beulah | 13 juni 2019

M.C. Escher's prenten met vlakvullingen zijn direct herkenbaar en worden nog steeds overal gebruikt; van Hollywood-kaskrakers tot treinstations. Ter vergelijking: zijn op de natuur geïnspireerde prenten krijgen vaak minder aandacht, ondanks het feit dat ze een belangrijke stap vormen in de ontwikkeling van Escher als kunstenaar. Aangezien sommige van Escher's op de natuur geïnspireerde prenten geveild worden, spreken we met kunstkenner Michiel Vliegenthart over wat deze kunstwerken zo speciaal maakt.

“Hoe meer je in M.C. Escher's verbijsterend oeuvre duikt, des te fascinerender het wordt en des te meer raadsels het tegelijkertijd oproept,” legt Michiel uit. “Het is niet alleen uiterst slim, maar ook tijdloos en volstrekt uniek, dat zul je niet bij veel kunstenaars vinden. Zijn artistieke reis volgen is zeer interessant.”

Genesis

Escher's artistieke reis kwam in een stroomversnelling tijdens zijn reizen door Italië en het was een plek waar hij enkele van de gelukkigste en meest creatieve jaren van zijn leven doorbracht. Na een kindertijd die werd geplaagd door ziekte en een jeugd waarin hij herstelde van verschillende kwalen, moedigden het warme weer en de prachtige landschappen van Italië Escher aan om de wereld van de natuur te verkennen.

De flora en fauna van Italië fascineerden Escher en hij zou zijn hele leven lang terugkeren naar de bladeren, insecten en zelfs korstmossen die hij tijdens zijn reizen door Toscane zag. Niet verwonderlijk voor zo‘n nauwkeurige, bijna-obsessieve kunstenaar: Escher raakte al snel geïnteresseerd in het herhalen van patronen die zo vaak voorkomen in de natuurlijke wereld, zoals te zien is in linosnedes zoals Rippled Surface.


Maurits Cornelis Escher - Rippled Surface (Bool 367)

Escher's reizen strekten zich ook uit naar Spanje, met name de regio's Toledo en Granada. De Moorse architectuur en de islamitische tuinen die Escher tegenkwam in Alhambra, zouden zijn interesse in mozaïekvloeren versterken. Een onderscheidend kenmerk van islamitisch design zijn de geometrische, in elkaar grijpende patronen en het gebruik van mozaïek; invloeden die Escher al snel gebruikte voor zijn eigen werk.

Nalatenschap

Net zoals de natuur vol bijna identieke maar toch unieke patronen is (zie de individuele composities van een sneeuwvlok of een vingerafdruk); dragen Escher's op de natuur geïnspireerde prenten allemaal subtiele variaties. Michiel verduidelijkt:

“De lucht [in veel van de afdrukken] heeft verschillende kleurtonen. De kleur van de inkt en de druk die Escher aanbracht met zijn benen eierlepel terwijl hij de ene afdruk na de andere produceerde zou ongetwijfeld hebben betekend dat elke afdruk subtiele en unieke variaties in kleur had. Afdrukken zijn identiek bedoeld, maar er zijn altijd kleine verschillen in de prenten van Escher vanwege de zorg waarmee hij druk uitoefende met de kleine lepel.”


Een cadeau van Escher aan J.M. Prange, gedrukt op Japans papier

Escher koesterde deze liefde voor de natuur gedurende zijn leven en het is heel zichtbaar in zijn laatste voltooide werk. Slangen, bijvoorbeeld, is een houtblokdruk van in elkaar grijpende cirkels, verweven met drie schijnbaar eindeloze slangen. In de islam wordt groen geassocieerd met het paradijs en wordt het vaak gebruikt in islamitische kunst. Escher's gebruik van groen en de in elkaar grijpende cirkels herinneren duidelijk aan de architectuur van het Alhambra, terwijl ook hulde wordt gebracht aan de christelijke betekenis van tuinen en slangen.

____________________

M.C. Escher werd 121 jaar geleden op 17 juni geboren in Leeuwarden. Ter ere van zijn verjaardag hebben onze klassieke kunstexperts een speciale veiling samengesteld.

____________________

Ontdek meer klassieke kunst | antieke prenten van voor 1800 | prenten van 1800 tot 1945

Deze artikelen vind je misschien ook interessant:

Diverse druktechnieken toegelicht door onze kunstexperts

Fantastic finds: een exclusief boek over M.C. Escher’s fascinatie voor mozaïekpatronen


Maak je gratis Catawiki account aan

Bij Catawiki wordt u elke week verrast met ons aanbod van bijzondere objecten. Meld u vandaag aan en verken onze wekelijkse veilingen die door ons team van gespecialiseerde experts worden samengesteld.

Maak account
Deel dit artikel
Close Created with Sketch.
Nog niet geregistreerd?
Door gratis een Catawiki account aan te maken, kunt u bieden op een van onze 50.000 bijzondere objecten die iedere week geveild worden.
Registreer nu!